การพัฒนาสูตรอาหารเพาะเลี้ยงเห็ดทางยา (Hericium erinaceus, Lignosus rhinocerus and Poria Cocos) ด้วยวัตถุดิบทดแทนมันฝรั่งเพื่อกระตุ้นการเจริญของเส้นใยเห็ดและฤทธิ์ทางชีวภาพของสารสกัดจากเส้นใยเห็ด

Abstract

งานวิจัยนี้ทำการศึกษาสภาวะที่เหมาะสมและชนิดของพืชผลทางการเกษตรที่จะนำมาเป็นวัตถุดิบทดแทนมันฝรั่งในอาหารเพาะเลี้ยงเส้นใยเห็ดทางยา 3 สายพันธุ์ ได้แก่ เห็ดนมเสือ (Lignosus rhinocerus) เห็ดหัวลิง (Hericium erinaceus) และเห็ดโป่งรากสน (Poria Cocos) ผลการวิจัยพบว่าการเพาะเลี้ยงเส้นใยเห็ดสายพันธุ์เดียวกันแต่ต่างสภาวะกัน (อุณหภูมิการบ่มเชื้อ ค่าความเป็นกรด-ด่าง อาหารวุ้นแข็ง-อาหารเหลว) ส่งผลให้การเจริญของเส้นใยไมซีเลียมเห็ดแตกต่างกัน การศึกษาการเจริญของเส้นใยในอาหารวุ้นแข็งพบว่าเส้นใยไมซีเลียมของเห็ดนมเสือ เห็ดหัวลิง และเห็ดโป่งรากสน เจริญดีที่สุดในอาหารที่มีถั่วเขียว เผือก และมันม่วง เป็นองค์ประกอบ ตามลำดับ การศึกษาการเจริญของเส้นใยในอาหารเหลวพบว่าเส้นใยไมซีเลียมของเห็ดนมเสือ เห็ดหัวลิง และเห็ดโป่งรากสน เจริญดีที่สุดในอาหารที่มีมันฝรั่ง ถั่วเหลือง และมันม่วง เป็นองค์ประกอบ ตามลำดับ การศึกษาผลของแหล่งคาร์บอน (วัตถุดิบทดแทนมันฝรั่ง) ต่อฤทธิ์ทางชีวภาพของสารสกัดจากเส้นใยเห็ดทางยาพบว่าสารสกัดจากเส้นใยไมซีเลียมที่ได้จากการเพาะเลี้ยงในอาหารเหลวที่มีแหล่งคาร์บอนต่างกันส่งผลให้ฤทธิ์ทางชีวภาพ ได้แก่ ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ (วิธี DPPH) ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ (วิธี FRAP) ฤทธิ์ต้านการอักเสบโดยวิธี Inhibition of BSA denaturation ฤทธิ์ต้านการอักเสบโดยวิธี Proteinase inhibition ฤทธิ์ต้านมะเร็งปอด ฤทธิ์ต้านมะเร็งเต้านม แตกต่างกัน ผลที่ได้จากงานวิจัยนี้จึงนำไปสู่องค์ความรู้ทางด้านสภาวะที่เหมาะสมและสูตรอาหารจากวัตถุดิบทดแทนมันฝรั่งที่เหมาะสมเพื่อที่ช่วยให้เส้นใยเห็ดทางยาทั้ง 3 สายพันธุ์ มีการเจริญได้ดีและมีฤทธิ์ทางชีวภาพสูง อันจะช่วยลดต้นทุนของวัตถุดิบในการเพาะเลี้ยงเส้นใยเห็ด รวมถึงเป็นประโยชน์ในด้านยาและอาหารเสริมสุขภาพต่อไปเนื่องจากฤทธิ์ทางชีวภาพที่สูงของสารสกัดจากเส้นใยเห็ด